Najważniejsze suplementy dla psa: kwasy omega, chondroprotektory i kiedy są niezbędne

Suplementacja diety psa to temat budzący wiele pytań. Wielu właścicieli intuicyjnie sięga po dodatkowe preparaty, mając nadzieję, że wzmocnią zdrowie pupila. Prawda jest jednak taka, że suplementy nie są magiczną pigułką i nie zastąpią zbilansowanej diety.

Ich stosowanie jest celowe i konieczne tylko w kilku przypadkach: przy dietach domowych (gdzie są absolutną koniecznością), przy specyficznych schorzeniach (np. problemy ze stawami, wątrobą) lub w okresach zwiększonego wysiłku i stresu.

Ten przewodnik pomoże Ci zrozumieć, które suplementy są naprawdę ważne, a które są jedynie efektem mody.

Czy mój pies potrzebuje suplementacji?

Zanim zaczniesz podawać jakiekolwiek dodatki, musisz ocenić podstawową dietę psa.

Dieta zbilansowana vs. dieta domowa

Karmy komercyjne (premium i super premium): Karmy te są prawnie zobowiązane do pełnego zbilansowania wszystkich składników odżywczych, w tym witamin i minerałów. Dobra karma z zasady nie wymaga suplementacji, chyba że weterynarz zdiagnozuje konkretny problem zdrowotny (np. artretyzm, przewlekłe problemy skórne) lub pies jest w ciąży/karmi. Dodatkowe podawanie witamin i minerałów „na wszelki wypadek” może prowadzić do przedawkowania (hiperwitaminozy).
Dieta domowa (gotowana, BARF): W tym przypadku suplementacja jest obowiązkowa. Bardzo trudno jest zbilansować domowy posiłek pod kątem mikroelementów, jodu czy stosunku wapnia do fosforu (Ca:P). Niedobory (np. wapnia) są tu głównym zagrożeniem.

Najczęstsze oznaki niedoborów

Pies może potrzebować wsparcia suplementacyjnego, jeśli wykazuje następujące objawy:

Sierść i skóra: Matowa, sucha sierść, nadmierne linienie, łupież lub nawracający świąd (często braki Omega-3).
Układ ruchu: Sztywność po odpoczynku, niechęć do wchodzenia po schodach (potrzeba chondroprotektorów).
Układ pokarmowy: Nawracające biegunki, niestrawność, gazy (potrzeba probiotyków).

Kwasy tłuszczowe omega – podstawa dobrej kondycji

Kwasy tłuszczowe to najczęściej zalecane i najskuteczniejsze suplementy, których często brakuje w diecie.

Omega-3 (EPA i DHA) – zwalczanie stanu zapalnego

Kwasy Omega-3 mają ważne działanie przeciwzapalne i są niezbędne dla:

Stawów: Zmniejszają ból i sztywność związaną z chorobą zwyrodnieniową stawów (artretyzmem).
Skóry i sierści: Redukują stany zapalne, świąd i suchość.
Serca i mózgu: Wspierają funkcje poznawcze (szczególnie u seniorów) i układ krążenia.

Źródła: Najlepsze i najbardziej biodostępne źródła to olej z łososia, kryla, sardeli lub specjalne oleje z alg (ważne dla wegetariańskiej diety).

Omega-6 – podstawa równowagi

Kwasy Omega-6 są także potrzebne (mają m.in. rolę w podziałach komórkowych), ale większość komercyjnych karm ma ich nadmiar (pochodzą z oleju słonecznikowego, rzepakowego, kukurydzianego). Aby suplementacja Omega-3 była efektywna, musisz zadbać o właściwy stosunek Omega-6 do Omega-3, który powinien wynosić od 5:1 do 10:1. Zbyt duża ilość Omega-6 wzmaga stany zapalne, natomiast Omega-3 je gasi.

Chondroprotektory – wsparcie dla stawów

Suplementy te mają na celu spowolnienie degradacji chrząstki stawowej.

Glukozamina i chondroityna – działanie i zastosowanie

To podstawa każdego suplementu stawowego.

Glukozamina: Stymuluje produkcję chrząstki i płynu stawowego.
Chondroityna: Zatrzymuje wodę w chrząstce, zwiększając jej elastyczność i odporność na wstrząsy.

Kiedy Stosować:

Profilaktyka: Duże i olbrzymie rasy (np. Bernardyny, Dogi, Labradory) powinny otrzymywać chondroprotektory już od młodego wieku lub w okresie intensywnego wzrostu.
Leczenie: Psy starsze, zdiagnozowane z dysplazją stawów biodrowych lub łokciowych, lub chorobą zwyrodnieniową.

Kolagen i kwas hialuronowy

Są stosowane jako uzupełnienie podstawowej terapii. Kolagen jest białkiem budulcowym tkanek łącznych, a kwas hialuronowy jest składnikiem płynu maziowego, pomagając w amortyzacji i mobilności stawów. Mają one za zadanie wspierać regenerację i zwiększać elastyczność.

Minerały i witaminy – kiedy warto dodać?

Suplementacja witaminami i minerałami musi być celowana.

Jod i selen (algi morskie)

W diecie domowej (BARF lub gotowanej) często brakuje jodu. Jod jest ważny dla prawidłowej pracy tarczycy i metabolizmu.

Źródło: Suszone algi morskie (Kelp) to naturalny sposób na dostarczenie jodu i innych pierwiastków śladowych.

Witaminy z grupy B (drożdże piwne)

Rola: Wspierają układ nerwowy, metabolizm energetyczny oraz mają pozytywny wpływ na skórę i sierść. Są ważne dla psów:
- W okresie rekonwalescencji lub po chorobie.
- Bardzo aktywnych lub pracujących.
- Podczas okresów silnego stresu.
Źródło: Drożdże piwne są naturalnym i łatwo dostępnym źródłem witamin B.

Wapń (Ca) i witamina D

To ważne elementy, które muszą być precyzyjnie bilansowane w diecie domowej niezawierającej kości. Wszelkie wahania w stosunku Ca:P bez kości mogą prowadzić do poważnych problemów z układem kostnym. Suplementację wapniem i witaminą D należy wprowadzać wyłącznie na podstawie precyzyjnej receptury dietetyka weterynaryjnego.

Suplementacja w specyficznych schorzeniach

W chorobach przewlekłych suplementy nie leczą, ale mogą znacząco wspierać funkcje narządów.

Probiotyki i prebiotyki – zdrowie jelit

Rola: Wprowadzają „dobre bakterie” (probiotyki) i pożywkę dla nich (prebiotyki).
Kiedy podawać: Po antybiotykoterapii (w celu odbudowy flory bakteryjnej), przy przewlekłych biegunkach i problemach trawiennych, w sytuacjach silnego stresu (np. przeprowadzka, wystawa).

Wsparcie wątroby i nerek

Przy zdiagnozowanych schorzeniach narządów wewnętrznych stosuje się specjalistyczne preparaty:

Wątroba: Suplementy zawierające ostropest plamisty (sylimaryna) lub S-Adenozylometioninę (SAMe), które wspierają regenerację komórek wątroby.
Nerki: Suplementy mające za zadanie wiązać fosfor, wspierać filtrację oraz redukować stres oksydacyjny.

Ważne Ostrzeżenie: Preparaty wspierające wątrobę i nerki to suplementy weterynaryjne, które muszą być wprowadzone i monitorowane przez lekarza weterynarii po wykonaniu niezbędnych badań krwi i moczu.

Suplementacja jest potężnym narzędziem, ale powinna być stosowana celowo. Jeśli karmisz psa gotową karmą, skup się na kwasach Omega-3 jako uniwersalnym wsparciu. Jeśli stosujesz dietę domową lub leczysz chorobę przewlekłą, suplementacja musi być precyzyjnie zbilansowana i regularnie weryfikowana przez specjalistę.