Kleszcz u psa: jak bezpiecznie usunąć i co zrobić, gdy zostanie kawałek? (Instrukcja krok po kroku)
Znalezienie kleszcza u pupila wywołuje panikę u wielu właścicieli. Najważniejsze w tej sytuacji jest zachowanie spokoju i szybka interwencja. Prawidłowe usunięcie kleszcza minimalizuje ryzyko przeniesienia chorób odkleszczowych.
Niezależnie od tego, czy masz do czynienia z dorosłym psem, czy ze szczeniakiem, procedura usuwania kleszcza jest zawsze taka sama. Różnica polega jedynie na poziomie cierpliwości i liczbie smakołyków, które trzeba poświęcić na uspokojenie zwierzęcia!
Oto instrukcja, jak bezpiecznie usunąć kleszcza w domu oraz jak postępować, gdy coś pójdzie nie tak.
Proces usuwania: instrukcja krok po kroku
Usunięcie kleszcza jest proste, o ile używa się odpowiednich narzędzi i technik.
Narzędzia do bezpiecznego usuwania
Zdecydowanie odradzamy używania palców, pęsety kosmetycznej czy „smarowania” kleszcza tłuszczem, alkoholem lub benzyną.
- Rekomendowane: Haczyki typu kleszczołapki (Tick Twister, O’Tom), lassa lub specjalistyczne pęsety z wąskim, zakrzywionym końcem.
Pamiętaj o nagrodzie i pozytywnym wzmocnieniu (ważne dla szczeniąt!)
Usuwanie kleszcza wymaga unieruchomienia, co może być stresujące dla każdego psa. Aby twój pies dobrze zapamiętał wyciąganie kleszcza i nie kojarzył tej czynności negatywnie, zamień ten moment w rutynowy, pozytywny rytuał:
- Przygotuj nagrody: Miej pod ręką najsmaczniejsze smakołyki (np. suszone mięso, ser, pasztet) lub ulubioną zabawkę.
- Asocjacja: Podczas gdy jedna osoba delikatnie trzyma psa i rozchyla sierść, druga osoba nagradza go – smakołyki powinny być podawane, zanim kleszcz zostanie wyciągnięty.
- Finał: Po wyjęciu kleszcza natychmiast zakończ czynność i nagródź psa specjalną nagrodą (np. dłuższą sesją pieszczot, ulubioną zabawką). Pies ma zapamiętać, że po chwili dyskomfortu następuje coś bardzo przyjemnego.
Jak usunąć kleszcza u psa bezpiecznie w domu
- Przygotowanie: Poproś drugą osobę o przytrzymanie psa. Przygotuj narzędzia i nagrody. Załóż rękawiczki.
- Lokalizacja i chwyt: Odsłoń sierść i zlokalizuj miejsce wbicia. Chwyć kleszcza narzędziem jak najbliżej skóry psa, omijając opuchnięty odwłok.
- Ruch: Pociągnij kleszcza ruchem obrotowym (lub unieś haczykiem) – delikatnie, ale zdecydowanie, aż poczujesz puszczenie.
- Utylizacja i nagroda: Zgnieć kleszcza w chusteczce i natychmiast nagródź psa.
3 najczęstsze błędy podczas usuwania
- Ściskanie odwłoka: Zwiększa ryzyko wtłoczenia patogenów do rany.
- Wykręcanie na siłę: Może spowodować zerwanie główki.
- Smarowanie (olejem, masłem, alkoholem): Nigdy nie smaruj kleszcza tłuszczem ani substancjami drażniącymi. Kleszcz, w reakcji na duszność lub podrażnienie chemiczne, wprowadza do rany psa treść swojego żołądka (ślinę, wymiociny). To właśnie w tej treści znajdują się patogeny (babeszjoza, borelioza). Smarowanie diametralnie zwiększa ryzyko zakażenia zwierzęcia.
Kryzys (pozostały kleszcz): co robić?
Wielu właścicieli wpada w panikę, gdy po wyjęciu kleszcza pozostaje mała, czarna kropka w skórze psa.
Co zrobić jak psu został kawałek kleszcza
W większości przypadków to co zostaje w skórze, to fragment aparatu gębowego (hypostom). Choć nie jest to idealne, nie jest to powód do paniki.
- Ryzyko chorób: Jeśli kleszcz został usunięty, nawet z pozostałym fragmentem, ryzyko zakażenia jest minimalne, ponieważ główne patogeny przenoszone są przez ślinianki znajdujące się w korpusie kleszcza.
- Postępowanie: Organizm psa sam usunie pozostały kawałek po kilku dniach, traktując go jak ciało obce (np. drzazgę). Nie próbuj go wydłubywać – możesz pogorszyć sytuację i spowodować stan zapalny.
- Kiedy do weterynarza? Udaj się do lekarza, jeśli wokół miejsca ugryzienia pojawi się silny obrzęk, zaczerwienienie lub jeśli po kilku dniach rana ropieje.
Co się stanie jak nie wyciągnie się kleszcza u psa
Jeśli kleszcz nie zostanie wyjęty, będzie pobierał krew przez wiele dni (nawet do tygodnia), rosnąc i pęczniejąc. Po nasyceniu sam odpadnie. Ryzyko przeniesienia chorób, szczególnie babeszjozy (która może wystąpić już po 24 godzinach żerowania), jest wówczas bardzo wysokie.
Obserwacja i działania po wyjęciu
Wyjęcie kleszcza to dopiero połowa sukcesu. Ważna jest pielęgnacja rany i obserwacja zwierzęcia.
Działania po wyjęciu: czego użyć?
- Dezynfekcja: Oczyść miejsce ugryzienia delikatnym środkiem antyseptycznym (np. Octenisept lub spirytus salicylowy), aby zapobiec lokalnemu zakażeniu.
- Obserwacja skóry: Codziennie sprawdzaj ranę przez około tydzień.
- Czy ukąszenie kleszcza może pozostawić guz na skórze psa? Tak, to normalna reakcja zapalna. Niewielki obrzęk lub guzek może utrzymywać się kilka dni i powinien zniknąć samoistnie.
Co podać psu, który miał kleszcza?
Nie ma potrzeby podawania psu żadnych leków ani suplementów profilaktycznie. Leczenie wdraża się wyłącznie wtedy, gdy pojawią się kliniczne objawy choroby i potwierdzą je badania krwi.
Kiedy z psem do weterynarza po kleszczu?
Choć po usunięciu kleszcza nie trzeba od razu jechać do lecznicy, natychmiastowa wizyta jest konieczna, jeśli:
- Pies jest osowiały lub letargiczny.
- Pojawia się gorączka (powyżej 39,5 C).
- Zauważysz ciemny mocz (koloru herbaty lub coli) – to silny objaw babeszjozy.
- Pies wymiotuje, ma biegunkę lub traci apetyt.
Kontynuacja tematu i szczegółowe omówienie chorób odkleszczowych znajduje się w artykule Borelioza i Babeszjoza u Psa: Po jakim czasie objawy i kiedy natychmiast jechać do weterynarza?.
