Suplementacja jodu: Wodorosty i algi morskie w diecie psa. Jak dawkować i unikać nadmiaru?

Jod jest ważnym mikroelementem niezbędnym do życia. W diecie psa ma tylko jedną, ale za to fundamentalną funkcję: jest substratem do produkcji hormonów tarczycy.

Dla psów karmionych dietą BARF lub domową, suplementacja jodem jest często obowiązkowa. Mięśnie szkieletowe, podroby i warzywa lądowe są w ten pierwiastek ubogie, co grozi rozwojem niedoczynności tarczycy. Jednocześnie, jod ma bardzo mały margines bezpieczeństwa – przedawkowanie jest równie groźne jak niedobór.

Rola jodu i konsekwencje niedoboru

Jod a hormony tarczycy

Jod jest wbudowywany w cząsteczki hormonów tarczycy: tyroksyny (T4) i trójjodotyroniny (T3). Te hormony regulują:

• Metabolizm: Szybkość spalania energii (utrzymanie prawidłowej masy ciała).
• Termoregulację.
• Rozwój neurologiczny (szczególnie potrzebny u szczeniąt).

Problem w diecie BARF

Dieta surowa, jeśli nie zawiera głowizny ryb lub kręgosłupów, prawie zawsze jest niedoborowa w jod. Kupowane przez nas mięso wołowe czy drobiowe nie dostarcza odpowiednich ilości tego pierwiastka.

Objawy niedoczynności tarczycy (niedobór jodu)

Długotrwały niedobór prowadzi do:

• Przybierania na wadze (mimo braku zmian w diecie).
• Osłabienia i apatii.
• Problemów ze skórą i sierścią (matowa, sucha sierść, symetryczne wyłysienia).

Wodorosty i algi – główne źródło suplementacji

Najbardziej naturalnym i najczęściej stosowanym źródłem jodu w dietach BARF są algi morskie z gatunku Ascophyllum nodosum (zwane często kelpem).

Charakterystyka Ascophyllum nodosum

Jest to wodorost z rodziny brunatnic. Oprócz jodu, algi dostarczają szerokiego spektrum pierwiastków śladowych i aminokwasów, co czyni je cennym dodatkiem do diety.

Ważne zastrzeżenie (standaryzacja)

W przeciwieństwie do innych suplementów zawartość jodu w wodorostach jest bardzo zmienna i zależy od miejsca zbioru, pory roku i metody przetwarzania. Z tego powodu ważne jest stosowanie wyłącznie produktów standaryzowanych, gdzie producent podaje dokładną zawartość jodu (np. „500 ug jodu na gram produktu”).

Precyzyjne dawkowanie i ryzyko nadmiaru

Podstawowa zasada suplementacji jodem to: lepiej odrobinę za mało niż za dużo.

Dzienne zapotrzebowanie (RDA)

Zapotrzebowanie na jod u psa jest bardzo niskie, mierzone w mikrogramach (μg).

• Rekomendowana dawka: Średnie dzienne zapotrzebowanie psa dorosłego to około 15-20 μg jodu na każdy 1 kg masy ciała.

Ryzyko nadmiernej suplementacji

Przedawkowanie jodu może prowadzić do:

• Nadczynności tarczycy (rzadka, ale możliwa).
• Zwiększenia ryzyka chorób autoimmunologicznych tarczycy (u ras predysponowanych).
• W skrajnych przypadkach, nadmiar jodu może wywołać objawy niedoczynności tarczycy (tzw. efekt Wolffa-Chaikoffa), ponieważ wysokie dawki jodu tymczasowo hamują syntezę hormonów.

Wprowadzanie i kontrola

• Obliczanie: Zawsze obliczaj dawkę na podstawie zawartości jodu podanej przez producenta i wagi swojego psa.
• Małe dawki: Zaczynaj od małej dawki i nie przekraczaj maksymalnej zalecanej ilości.
• Regularne badania: U psów karmionych BARFem, zaleca się okresowe badania krwi w celu kontroli poziomu hormonów tarczycy (T4) i/lub stosunku jod/kreatynina w moczu.