Lista kontrolna nowego szczeniaka: wszystko, co musisz wiedzieć
Wprowadzenie: przygotowanie domu na przyjęcie szczeniaka
Przyjęcie szczeniaka to ekscytujący moment, ale wymaga pedantycznego przygotowania. Pierwsze tygodnie są decydujące dla procesu adaptacji, socjalizacji i nauki. Zanim szczenię przekroczy próg Twojego domu, musisz zadbać o trzy główne obszary: bezpieczeństwo domu, niezbędne wyposażenie i logistykę pierwszych dni.
1.1. Zabezpieczenie domu (puppy proofing)
Zabezpieczenie domu jest zasadniczym krokiem dla zdrowia szczeniaka i ochrony Twojego mienia. Szczenięta eksplorują świat za pomocą pyska.
| Obszar | Ryzyko | Jak zabezpieczyć |
| Kable elektryczne | Porażenie, pożar, uszkodzenie sprzętu. | Ukryj kable za listwami maskującymi, użyj osłon kablowych. Odłącz nieużywany sprzęt. |
| Rośliny doniczkowe | Zatrucie (np. Diffenbachia, Zamiokulkas, Aloes). | Usuń trujące rośliny z zasięgu lub postaw na wysokich półkach. |
| Środki chemiczne | Śmiertelne zatrucie (środki czyszczące, leki). | Przechowuj je w zamykanych szafkach, do których pies nie ma dostępu. To samo dotyczy ludzkich leków. |
| Małe przedmioty | Zadławienie lub niedrożność jelit (monety, guziki, skarpetki, biżuteria). | Regularnie sprzątaj podłogę. Uważaj na buty i dywaniki łazienkowe. |
| Dostęp do pomieszczeń | Niebezpieczne miejsca (garaż, piwnica, schody). | Użyj bramek zabezpieczających (kojec, barierki dla dzieci). Schody muszą być blokowane, dopóki pies nie opanuje ich bezpiecznego schodzenia. |
Niezbędne wyposażenie: lista zakupów
Wyposażenie powinno być gotowe na dzień przyjazdu szczeniaka.
2.1. Legowisko i miejsce odpoczynku
- Klatka kennelowa lub kojec: Niezbędny element dla nauki czystości i budowania poczucia bezpieczeństwa. Nigdy nie może być używany do karania.
- Legowisko: Wygodne, łatwe do prania. Na początku lepiej zainwestować w coś wytrzymałego, co szczeniak może próbować gryźć.
- Kocyk z zapachem matki: Jeśli hodowca go dostarczy, pomoże to w adaptacji i zmniejszeniu lęku separacyjnego w pierwszych nocach.
2.2. Żywienie i woda
- Karma: Taka, jaką szczenię dostawało w hodowli, przynajmniej na początek. Nagła zmiana diety wywołuje biegunkę.
- Miski: Dwie: na wodę i na karmę. Wybierz ceramiczne lub metalowe. Miski plastikowe szybko się niszczą i mogą sprzyjać alergiom.
- Smakołyki treningowe: Małe, miękkie, o bardzo wysokiej wartości (np. kawałki sera, suszone mięso, parówki).
2.3. Akcesoria spacerowe i treningowe
- Smycz: Lekka, standardowa smycz (około 1,5 do 2 metrów). Unikaj smyczy automatycznych na tym etapie.
- Obroża i szelki: Na początek lekka obroża (na identyfikator) i wygodne szelki typu Y (nie uciskają stawów, co jest ważne w okresie wzrostu).
- Identyfikator: Z numerem telefonu właściciela (nawet jeśli pies jest zaczipowany).
2.4. Zabawki i gryzaki
- Zabawki interaktywne: Kong, maty węchowe, miski spowalniające jedzenie. Stymulują mózg.
- Gryzaki: Zróżnicowane, aby zaspokoić potrzebę żucia (np. gumowe, ząbkowane, naturalne gryzaki dla szczeniąt).
2.5. Pielęgnacja i higiena
- Szczotka: Odpowiednia do rodzaju sierści (dla ras długowłosych od razu zacznij przyzwyczajać do czesania).
- Szampon: Specjalistyczny dla szczeniąt (łagodny).
- Cążki do pazurów: Naucz szczeniaka manipulacji przy łapach już od pierwszego dnia.
- Podkłady higieniczne: Przydatne, ale tylko jako jeden z etapów nauki czystości.
3. Logistyka pierwszego dnia i nocy
Pierwszy dzień w nowym domu musi być spokojny i przewidywalny.
3.1. Przyjazd do domu
- Podróż: Szczenię powinno podróżować bezpiecznie (w transporterze lub przypięte pasami). Zadbaj o to, by szczenię było na czczo, aby uniknąć choroby lokomocyjnej.
- Pierwsza wizyta w nowym domu: Zanim wejdziesz do domu, zanieś szczenię w spokojne miejsce na dworze, aby mogło się załatwić. Nagródź je za to.
- Poznawanie: Pozwól szczeniakowi spokojnie obwąchać swój kąt, bez zmuszania do interakcji. Ogranicz liczbę gości i głośnych dźwięków.
3.2. Pierwsza noc
Szczenię będzie tęsknić za matką i rodzeństwem.
- Lokalizacja: Ustaw klatkę kennelową lub legowisko blisko swojego łóżka (w zasięgu dotyku). Obecność właściciela redukuje lęk separacyjny.
- Spokój: Jeśli szczenię płacze, nie wyjmuj go od razu. Poklepanie dłonią po klatce lub ciche słowo uspokojenia wystarczy. Wyjmuj je tylko, by zanieść je na miejsce załatwiania.
- Rutyna: Konsekwentnie wyprowadzaj szczenię na ostatni spacer tuż przed snem i natychmiast po przebudzeniu.
4. Zdrowie, dokumentacja i wizyty weterynaryjne
Kwestie zdrowotne i prawne są najważniejsze.
4.1. Dokumentacja od hodowcy
Upewnij się, że otrzymałeś:
- Metryka urodzenia: Dokument niezbędny do wyrobienia rodowodu (w przypadku psa rasowego z ZKwP).
- Książeczka zdrowia: Z wpisanymi datami szczepień (przynajmniej jedno przeciwko parwowirozie i nosówce) i odrobaczeń.
- Umowa kupna sprzedaży: Zapisy dotyczące odpowiedzialności hodowcy za wady ukryte i wady wrodzone.
4.2. Pierwsza wizyta u weterynarza (wizyta adaptacyjna)
Zarezerwuj wizytę w ciągu 48 godzin od przyjazdu do domu.
- Kontrola zdrowia: Weterynarz sprawdzi ogólny stan zdrowia, serce, uszy i zęby.
- Szczepienia i odrobaczenia: Ustal kalendarz szczepień (seria kończy się około 14-16 tygodnia) i odrobaczeń.
- Czipowanie: Upewnij się, że czip został zarejestrowany na Ciebie w centralnej bazie danych.
4.3. Kwarantanna poszczepienna i socjalizacja
Dopóki szczenię nie zakończy serii szczepień, powinno unikać kontaktu z nieznanym gruntem i psami.
- Ryzyko: Parwowiroza jest śmiertelna dla szczeniąt.
- Rozwiązanie: Kontynuuj socjalizację przez noszenie szczeniaka na rękach, a kontakty z psami ograniczaj do zrównoważonych, dorosłych i w pełni zaszczepionych psów, co do których masz pewność.
5. Socjalizacja i trening w pierwszych tygodniach
Pierwsze tygodnie (do 16 tygodnia) to okres krytyczny dla rozwoju psychicznego.
5.1. Nauka czystości (5 zasad)
- Rutyna: Wyprowadzaj szczeniaka regularnie: po przebudzeniu, po jedzeniu, po zabawie, przed snem. Co 2-3 godziny.
- Nagroda: Zawsze nagradzaj (smakołyk i pochwała) za załatwienie się na dworze w ciągu 3 sekund od wykonania czynności.
- Karanie: Nigdy nie karz szczeniaka za wpadki w domu (chyba że złapiesz go na gorącym uczynku). Sprzątaj bez emocji.
- Wyjścia: Wyprowadzaj na to samo miejsce, aby zapach działał jako sygnał.
- Obserwacja: Gdy szczeniak kręci się, obwąchuje podłogę, natychmiast go podnieś i wynieś na zewnątrz.
5.2. Nauka samotności i klatka kennelowa
- Pozytywne skojarzenia: Zbuduj pozytywne skojarzenia z klatką. Używaj jej do karmienia i dawania najlepszych gryzaków.
- Stopniowanie samotności: Ćwicz samotność, zaczynając od kilku sekund. Wyjdź z pokoju, wróć. Wydłużaj czas. Wychodź i wracaj, zanim szczenię zacznie płakać.
5.3. Podstawowe komendy i handling
- Komendy: Wprowadź „Siad” i „Na miejsce” (na legowisko) przez pozytywne wzmocnienie.
- Handling: Codziennie dotykaj pyska, uszu i łap szczeniaka i nagradzaj je za to. To przygotowuje do wizyt u weterynarza i groomera.
6. Problemy behawioralne w szczenięctwie i ich rozwiązanie
Właściwa reakcja na wczesne problemy zapobiega ich utrwaleniu.
6.1. Gryzienie
- Przyczyna: Wymiana zębów, nuda, testowanie granic.
- Rozwiązanie: Zapewnij legalne i atrakcyjne gryzaki. Jeśli szczenię gryzie Cię w dłoń, powiedz „A-a!”, zabierz dłoń i przekieruj jego uwagę na zabawkę. Jeśli ugryzienie jest zbyt mocne, przerwij interakcję na 30 sekund (ignorowanie jest karą).
6.2. Skakanie
- Przyczyna: Szukanie uwagi, ekscytacja.
- Rozwiązanie: Ignoruj skakanie (odwróć się lub odsuń). Nagradzaj psa, gdy ma cztery łapy na ziemi. Naucz psa, że spokój przynosi uwagę.
6.3. Wokalizacja (płacz)
- Przyczyna: Lęk, samotność, chęć zwrócenia uwagi.
- Rozwiązanie: Rozróżnij potrzeby. Jeśli płacze w nocy, wyjdź, by go załatwić, ale wróć i zignoruj. Jeśli płacze, bo chce wymusić zabawę, konsekwentnie ignoruj.
7. Podsumowanie: test 30 dni
Pierwsze 30 dni to najtrudniejszy, ale i najbardziej satysfakcjonujący okres.
- Kontrola środowiska: Zabezpiecz dom przed szczeniakiem i szczeniaka przed domem.
- Konsekwencja: Ustal rutynę (karmienie, spacery, sen) i trzymaj się jej.
- Pozytywne wzmocnienie: Nagradzaj za każde pożądane zachowanie (spokój, załatwianie się na dworze, wracanie na legowisko).
Pamiętaj, że szczenię to małe dziecko. Wymaga cierpliwości, spójności i pozytywnej atmosfery, aby mogło rozwinąć się w zrównoważonego, dorosłego psa.







